Armeniërs mogen kiezen: Rusland of Europa?

In dit artikel:

Premierskandidaat Nikol Pasjinjan lijkt ondanks brede ontevredenheid waarschijnlijk de Armeense verkiezingen te winnen. De campagne wordt gedomineerd door buitenlandse betrekkingen, nadat Azerbeidzjan in 2023 de etnisch Armeense enclave Nagorno-Karabach innam en meer dan 100.000 Armeniërs deed vluchten. Die traumatische gebeurtenis voedt binnenlandse kritiek en bepaalt welke bondgenoten kiezers verkiezen.

Pasjinjan, sinds 2018 aan de macht met de partij Burgerlijk Contract, zoekt toenadering tot buurlanden Azerbeidzjan en Turkije en tonnt voorkeur voor samenwerking met het Westen. Onder zijn beleid tekenden Jerevan en Baku in augustus onder Amerikaanse bemiddeling een vredesverklaring en Pasjinjan steunt economische initiatieven zoals de TRIPP‑deal om handel en connecties in de regio te stimuleren. Zijn tegenstanders bestempelt hij steevast als gevaarlijke oorlogszuchtigen.

De belangrijkste oppositie bestaat uit een confederatie van drie pro‑Russische partijen: Sterk Armenië (geleid door de in corruption verdachte miljardair Samvel Karapetyan), Armenië Alliantie van ex‑president Robert Kocharyan, en Welvarend Armenië onder Gagik Tsarukyan. Zij pleiten voor hernieuwde closere banden met Rusland, dat in de aanloop naar de verkiezingen volgens waarnemers zwaar inzet op beïnvloeding via desinformatie, cyberaanvallen en economische druk.

Europa en de VS bieden juist steun en investeringen, met het oog op stabiliteit, democratie en geopolitieke toegang — vooral voor mogelijke energieroutes via de Kaukasus. De Verenigde Staten stapten nadrukkelijker op het toneel met de TRIPP‑bemiddeling.

Intern leidt Pasjinjans aanpak tot verdeeldheid: veel Armeniërs vinden hem te toegevend in de vredesonderhandelingen en gekwetst door zijn retoriek over historisch Armenië en symbolen als de berg Ararat. Ook zijn confrontatie met de Armeens‑Apostolische Kerk wekt verzet. Een aanstaande referendum over het schrappen van verwijzingen naar Nagorno‑Karabach uit de grondwet wordt gepresenteerd als cruciale toets voor vertrouwen in het beleid.

Een onverwachte uitslag zou alleen kunnen komen door grootschalige stemmingen vanuit de Russische diaspora, waarover geruchten bestaan. Zonder een nieuw aansprekend alternatief blijft Pasjinjan echter volgens waarnemers de favoriet.