Ruslanddeskundige Hans van Koningsbrugge: 'Deze grootste Russische feestdag is als een kerstboom zonder ballen'

In dit artikel:

Hans van Koningsbrugge (hoogleraar Russische Geschiedenis en Politiek, RUG) bespreekt in zijn wekelijkse commentaar de betekenis van 9 mei voor Rusland en de zichtbare breuk tussen retoriek en realiteit. Wat Poetin wilde presenteren als nationale glorie — de viering van de overwinning op nazi-Duitsland — toont volgens hem deze 9 mei vooral kwetsbaarheid.

Concreet wijst Van Koningsbrugge op drie signalen van vernedering: Moskou vroeg Oekraïne om een tijdelijke wapenstilstand, de traditionele tanks ontbreken op de parade en er vinden buiten de hoofdstad geen lokale parades plaats. Poetin zou bovendien bang zijn voor dreiging met drones; daarom liet hij 289 luchtverdedigingssystemen naar Moskou overbrengen, waardoor andere regio’s verzwakt achterblijven — een situatie die Oekraïne mogelijk kan uitbuiten.

Historisch plaatst hij de dag in perspectief: na Stalin’s 1945-parade raakte de viering een tijd in onbruik en kreeg pas onder Brezjnev en later Poetin nieuw leven. Poetin herschreef de betekenis ervan echter nationalistisch, gericht op Rusland alleen, waardoor de miljoenen slachtoffers uit Oekraïne, Wit-Rusland en de Baltische landen buiten beeld raken.

Van Koningsbrugge signaleert dat Rusland momenteel op drie fronten verliest — terreinverlies, een hogere sterfte dan aanwinst door mobilisatie en achterstand in de drone‑oorlog — en noemt de festiviteiten daardoor schijnbaar feestelijk maar inhoudsarm. Een nachtelijke generale repetitie werd deze week onderbroken door een dronealarm; soldaten zochten dekking, wat volgens hem illustratief is voor de fragiliteit van het Russische beeld van macht.